Çin’den ABD hamlesine yanıt: “Ticaret engeli” incelemesi başlatıldı

ANKARA – BHA 

Çin Ticaret Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, ABD’nin “kapasite fazlası” ve “zorla çalıştırma” gerekçeleriyle yürüttüğü soruşturmalara karşı, Çin Dış Ticaret Yasası ile Yabancı Ticaret Engellerini Soruşturma Yönetmeliği kapsamında “ticaret engeli” soruşturması açıldığı bildirildi.

Açıklamada, ABD’nin uygulama ve tedbirlerinin haksız olduğu, küresel tedarik zincirlerini sekteye uğratabileceği ve özellikle yeşil enerji ürünlerinin ticaretini olumsuz etkileyebileceği ifade edildi. Çin’in ilgili sanayi sektörlerinin çıkarlarını kararlılıkla savunacağı da vurgulandı.

ABD’de Amerika Birleşik Devletleri Yüksek Mahkemesi, 20 Şubat’ta ABD Başkanı Donald Trump tarafından yürürlüğe konulan tarifelerin dayanağı olan Uluslararası Acil Ekonomik Güçler Yasası’nın (IEEPA), başkana doğrudan tarife koyma yetkisi vermediğine hükmetmişti.

Yüksek Mahkemenin bu kararının ardından, Trump’ın geçen yıl “karşılıklı tarifeler” çerçevesinde çok sayıda ülkeye uyguladığı gümrük vergileri hükümsüz hale gelmişti. Bunun sonrasında binlerce şirket, ABD yönetimine dava açarak ödedikleri vergilerin iadesini talep etmişti.

301. madde soruşturmaları

Washington yönetimi, bu gelişmenin ardından tarifeleri yeni bir hukuki dayanağa oturtmak amacıyla 11 Mart’ta aralarında Çin, Avrupa Birliği, Meksika ve Hindistan bulunan 16 ekonomi hakkında “imalat sektöründe yapısal kapasite fazlası” gerekçesiyle soruşturma başlattığını duyurmuştu.

Bunun ardından 12 Mart’ta ise yine aralarında Çin’in de bulunduğu 60 ekonomi için, “zorla çalıştırılan iş gücüyle üretilen malların ithalatını yasaklamada ve bu yasağı etkin biçimde uygulamada yetersiz kaldıkları” gerekçesiyle, ABD Ticaret Yasası’nın 301. maddesi kapsamında yeni soruşturmalar açıldığı açıklanmıştı.

1974 tarihli ABD Ticaret Yasası’nın 301. maddesi, ABD başkanına, uluslararası hukuku ihlal eden bir yabancı hükümetin herhangi bir eylem, politika veya uygulamasına karşı, tarifeli ya da tarifesiz misilleme dahil çeşitli önlemler alma yetkisi tanıyor.