Dünya Böbrek Günü: 850 milyon kişiyi etkileyen hastalık

Yerel Haberler - 12.03.2026 - 0:00

ANKARA-BHA

Sağlık Bakanlığı verilerine göre ülke genelinde 969 diyaliz merkezinde 70 binden fazla hasta tedavi görüyor.

Böbreklerin hormonal ve temel işlevlerinde zamanla ortaya çıkan kalıcı kayıplar kronik böbrek hastalığı olarak tanımlanıyor. Artan görülme sıklığı, ciddi komplikasyonlara yol açabilmesi ve yaşam kalitesini olumsuz etkilemesi nedeniyle hastalık önemli bir halk sağlığı sorunu olarak değerlendiriliyor. Hastalığın ilerleyen dönemlerinde diyaliz veya böbrek nakli gibi tedavilere ihtiyaç duyulabiliyor. Bu nedenle uzmanlar, erken tanının hastalığın seyrini değiştirebileceğini vurguluyor.

Dünyada 850 milyon kişi etkileniyor

Araştırmalara göre dünya genelinde 850 milyondan fazla kişi kronik böbrek hastalığından etkileniyor. Her yıl 3 milyondan fazla kişi ise bu hastalığa bağlı nedenlerle hayatını kaybediyor. Türkiye’de de tablo dikkat çekici. Yapılan çalışmalar, ülkede her 6–7 erişkinden birinde kronik böbrek hastalığının farklı evrelerde görüldüğünü ortaya koyuyor.

Türkiye’de 598 hastanede diyaliz hizmeti veriliyor

Sağlık Bakanlığı tarafından Türkiye genelinde geniş bir sağlık altyapısıyla diyaliz hizmeti sunuluyor. Bakanlık bünyesinde 598 devlet hastanesi ile eğitim ve araştırma hastanesinde vatandaşlara diyaliz tedavisi sağlanıyor. Kamu dışındaki merkezlerle birlikte Türkiye’deki diyaliz merkezi sayısı 969’a ulaşıyor. Ülke genelinde 70 bini aşkın hasta düzenli olarak diyaliz tedavisi görüyor. Tüm sağlık tesislerindeki diyaliz hizmetleri geri ödeme kapsamında sunuluyor.

En önemli risk faktörleri: Diyabet, obezite ve hipertansiyon

Kronik böbrek hastalığının en sık nedenleri arasında diyabet, obezite ve hipertansiyon yer alıyor. Bu hastalıkların erken teşhisi, tedavisi ve kontrol altına alınması böbrek hastalıklarının önlenmesinde kritik rol oynuyor.

Erken tanı ve düzenli takip hayati önem taşıyor

Böbrek hastalıkları çoğu zaman belirti vermeden ilerlediği için erken tanı büyük önem taşıyor. Tarama testleri sayesinde böbrek rahatsızlıkları erken dönemde tespit edilebiliyor ve hastalığın ilerlemesi önlenebiliyor. Kronik hastalıkların erken teşhisi ve düzenli takibi amacıyla Sağlık Bakanlığı tarafından Hastalık Yönetimi Platformu (HYP) uygulaması hayata geçirildi.

Bu kapsamda aile hekimleri; hipertansiyon, diyabet, obezite ve kardiyovasküler risk açısından bireyleri değerlendiriyor, düzenli takip ediyor ve gerekli durumlarda üst basamak sağlık kuruluşlarına yönlendiriyor.

Sağlıklı yaşam böbrekleri koruyor

Uzmanlar, böbrek hastalıklarının önlenmesi için bireylerin düzenli sağlık taramalarını yaptırmaları, yeterli su tüketmeleri, sağlıklı beslenmeleri, fiziksel olarak aktif olmaları ve sigara ile alkol gibi zararlı alışkanlıklardan uzak durmaları gerektiğini vurguluyor. Böbrek sağlığının korunmasında erken farkındalık ve sağlıklı yaşam alışkanlıklarının sürdürülmesi büyük önem taşıyor.