“Estetikte yeni “merdiven altı”: Sosyal medyada klinik, ruhsatta güzellik salonu”

Yerel Haberler - 20.08.2026 - 8:49

ANKARA – BHA 

Medikal Estetik, Hasta Güvenliği ve Etik Derneği üyesi Dr. Tahir Soydal, “Estetikte yeni “merdiven altı”: Sosyal medyada klinik, ruhsatta güzellik salonu” başlıklı yazısında şu ifadelere yer verdi:

“ESTETİKTE YENİ “MERDİVEN ALTI”: SOSYAL MEDYADA KLİNİK, RUHSATTA GÜZELLİK SALONU

Dr. Tahir Soydal: “Beyaz önlük, şık bir mekân ve binlerce takipçi sağlık kuruluşu ruhsatının yerini tutmaz”

Yaz tatilinin sonuna yaklaşılırken estetik uygulamalar yeniden gündeme geliyor. Sosyal medya üzerinden kampanyalarla pazarlanan yetkisiz tıbbi işlemler ise hasta güvenliği açısından ciddi risk oluşturuyor.

Botulinum toksini (botoks), dolgu, mezoterapi ve “gençlik aşısı” gibi tıbbi uygulamalar sosyal medyada kampanyalarla pazarlanıyor. Bazı güzellik salonları, hesaplarında “klinik”, “medikal estetik merkezi” veya “beauty clinic” ifadelerini kullanarak bu işlemler için randevu topluyor.

Medikal Estetik, Hasta Güvenliği ve Etik Derneği üyesi Dr. Tahir Soydal, merdiven altı estetik uygulamaların artık yalnızca izbe ve gözden uzak yerlerde yapılmadığını belirtiyor. Şık dekorasyonu, profesyonel sosyal medya hesabı ve beyaz önlüklü çalışanları bulunan işletmelerde de yetkisiz tıbbi işlemler yapılabildiğine dikkat çekiyor.

Dr. Soydal ile sosyal medyada pazarlanan estetik uygulamaları, güzellik salonu ile sağlık kuruluşu arasındaki farkı, hasta güvenliğini ve denetimlerde yapılması gerekenleri konuştuk.   Sosyal medyada estetik işlemler nasıl pazarlanıyor?

Vatandaşın karşısına “Botoksta bugüne özel fiyat”, “Dudak dolgusunda son iki randevu” veya “Gençlik aşısı yaptırana cilt bakımı hediye” gibi ilanlar çıkıyor. Bu hesaplara mesaj gönderildiğinde çoğu zaman hemen fiyat veriliyor, kapora isteniyor ve randevu oluşturuluyor.

Buna karşılık kişinin kullandığı ilaçlar, kronik hastalıkları, alerjileri veya daha önce yaptırdığı işlemler sorulmayabiliyor. Enjeksiyonlu bir uygulamada ilk konuşulması gereken konu indirim değil, kişinin sağlık durumudur. Bir fotoğrafa bakarak veya birkaç mesaj üzerinden hangi işlemin uygun olduğuna karar verilemez.

Sağlıkla ilgili bir karar, “Kampanya birazdan bitecek” denilerek aceleye getirilemez. Kişinin işlemi araştırmaya, riskleri öğrenmeye ve gerekirse başka bir hekimden görüş almaya hakkı vardır.

“Merdiven altı” kavramı değişti mi?

Kesinlikle değişti. Merdiven altı denildiğinde hâlâ izbe, bakımsız ve gizli yerler akla geliyor. Oysa bugün yetkisiz işlem yapılan bir işletme son derece şık görünebilir, profesyonel videolar yayımlayabilir ve binlerce takipçiye sahip olabilir.

Beyaz önlük, muayene odasını andıran bölümler ve tıbbi ekipmanlar vatandaşa güven verebilir. Sosyal medya hesabında “klinik” veya “medikal” yazması da buranın bir sağlık kuruluşu olduğu izlenimini yaratabilir. Ancak bunların hiçbiri ruhsatın yerini tutmaz.

Önemli olan işletmenin hangi ruhsata sahip olduğu ve bu ruhsatla hangi hizmetleri vermeye yetkili bulunduğudur. Güzellik salonuna verilen işyeri açma ve çalışma ruhsatı, enjeksiyonlu tıbbi işlem yapma yetkisi vermez.

“İşlemi doktorumuz yapıyor” denilmesi yeterli mi?

İşlemi yapacak kişinin kim olduğu önemlidir ancak tek başına yeterli değildir. Bir hekimin belirli günlerde güzellik salonuna gelmesi, o salonu sağlık kuruluşuna dönüştürmez. İşlemin gerçekleştirildiği yerin ruhsatı, hasta kayıt sistemi, hijyen koşulları, ürünlerin saklanması ve acil müdahale imkânı da önemlidir.

Vatandaş yalnızca “İşlemi doktor mu yapacak?” diye sormamalı. İşlemi yapacak kişinin adı ve mesleki unvanı nedir? Burası ruhsatlı bir sağlık kuruluşu mu? Hasta kaydı tutulacak mı? Acil bir durumda ilk müdahale yapılabilecek mi? Bu soruların da açıkça cevaplanması gerekir.

“Uzmanımız”, “hocamız” veya “uygulayıcımız” gibi ifadeler kişinin mesleğini ve yetkisini açıklamaz. İşlemi yapacak kişinin kimliğini ve mesleki unvanını öğrenmek hastanın en temel hakkıdır. Kullanılan ürünlerde nelere dikkat edilmeli?

Kişi, kendisine hangi ilaç veya tıbbi ürünün uygulanacağını bilmelidir. Yalnızca “orijinal”, “ithal” veya “Avrupa ürünü” denilmesi yeterli değildir. Ürünün adı, kaynağı ve izlenebilirlik bilgileri açıklanmalı ve hasta kaydına işlenmelidir.

Özellikle “gençlik aşısı” belirli bir ürünün adı değildir. Farklı içerikteki uygulamalar için kullanılan genel bir tanımlamadır. Uygulanacak maddenin gerçek adı ve içeriği hastaya söylenmelidir. Bir sorun geliştiğinde sağlık ekibinin ilk sorularından biri hangi ürünün kullanıldığıdır. Uygulanan madde bilinmiyorsa ve işlem kaydı tutulmamışsa tedavi güçleşebilir.

Enjeksiyonu yapan var; acil durumda müdahale edecek sağlık ekibi var mı?

Sağlık kuruluşu olmayan bir yerde enjeksiyonu yapan biri bulunabilir; ancak acil durumda müdahale edecek hekim, sağlık personeli ve gerekli tıbbi donanım bulunmayabilir. Enjeksiyon yapabilmek, ortaya çıkabilecek acil durumu yönetebilmek anlamına gelmez.

Botoks, dolgu ve mezoterapi sırasında ani alerjik reaksiyon, solunum sıkıntısı veya damar tıkanıklığı gibi ciddi sorunlar gelişebilir. Bu nedenle işlem yapılan yerde ilk müdahaleyi yapabilecek sağlık ekibi ve gerekli donanım bulunmalıdır. Hastanın başka bir sağlık kuruluşuna sevk edilmesi gerekse bile ilk müdahale geciktirilmemelidir.

İşlem sonrasında hangi belirtiler ciddiye alınmalı?

Şiddetli veya giderek artan ağrı, ciltte belirgin beyazlaşma ya da morarma, görmede bulanıklık veya kayıp, nefes darlığı, hızla artan şişlik ve ateş gibi belirtilerde sosyal medyadan gelecek cevap beklenmemelidir. Vakit kaybetmeden uygun bir sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.

Kayıt dışı işlem yaptıran kişiler, komplikasyon geliştiğinde muhatap bulmakta zorlanabiliyor. Hastaya “Fotoğraf gönderin” veya “Bu normal, birkaç güne geçer” denilerek zaman kaybettirilmemelidir. İşlem belgeleri, ürün bilgileri, ödeme kayıtları ve yazışmalar saklanmalıdır.

Vatandaş işlem yaptırmadan önce neyi kontrol etmeli?

Öncelikle işlemin yapılacağı yerin ruhsatlı bir sağlık kuruluşu olup olmadığı öğrenilmelidir. Tabelada veya sosyal medya hesabında “klinik” yazması yeterli değildir.

İşlemi yapacak kişinin adı, mesleki unvanı ve yetkisi sorulmalıdır. Kullanılacak ilaç veya tıbbi ürünün adı ve izlenebilirlik bilgileri öğrenilmelidir. Kişinin sağlık geçmişi sorgulanmalı, riskler anlatılmalı ve bilgilendirilmiş onam alınmalıdır. İşlem sonrasında uygulamaya ilişkin belge ile fatura veya ödeme belgesi istenmelidir.

Sorulara açık cevap vermeyen, ürün bilgilerini paylaşmayan veya hemen karar verilmesi için baskı yapan bir yerde işlem yaptırılmamalıdır. Olağan dışı düşük fiyatlar da dikkatle sorgulanmalıdır.

Denetimler nasıl yapılmalı?

Denetim, yalnızca bir vatandaş zarar gördükten veya şikâyette bulunduktan sonra başlamamalıdır. Sağlık kuruluşu olmadığı hâlde botoks, dolgu ve mezoterapi gibi işlemler için reklam veren, fiyat paylaşan ve randevu toplayan sosyal medya hesapları izlenmelidir.

İşletmenin sosyal medyada ilan ettiği hizmetlerle ruhsatında izin verilen faaliyetler karşılaştırılmalıdır. Belediye kayıtlarında güzellik salonu olarak görünen bir işletme, sosyal medyada kendisini klinik gibi tanıtıyor ve enjeksiyonlu işlem için randevu topluyorsa bu durum incelenmelidir.

Denetimde yalnızca tabelaya ve mekânın görünümüne bakılmamalıdır. İşlemi gerçekte kimin yaptığı, ürünlerin nereden temin edildiği ve nasıl saklandığı, hasta kaydı tutulup tutulmadığı ve acil müdahale hazırlığının bulunup bulunmadığı da araştırılmalıdır.

İl Sağlık Müdürlükleri, belediyelerin ruhsat birimleri ve ürün güvenliğinden sorumlu kurumlar birlikte hareket etmelidir. Yetkisiz tıbbi işlem tespit edildiğinde mevzuatın öngördüğü idari ve gerektiğinde adli işlemler uygulanmalıdır.

Biz estetik uygulamalara karşı değiliz. Bu işlemlerin yetkili kişiler tarafından, ruhsatlı sağlık kuruluşlarında, kaynağı belli ürünlerle ve gerektiğinde müdahale edebilecek sağlık altyapısı içinde yapılmasını savunuyoruz.

Vatandaş karar verirken dekorasyona, takipçi sayısına veya kampanya fiyatına değil; ruhsata, uygulayıcının yetkisine, kullanılan ürünün kaynağına ve acil müdahale imkânına bakmalıdır. Çünkü sosyal medyada klinik gibi görünmekle gerçekten sağlık kuruluşu olmak aynı şey değildir.”